ANASAYFA LEZZET'TEN HABERLER EVDE EKMEK NASIL YAPILIR? EKMEK ÇEŞİTLERİ NELERDİR?

EVDE EKMEK NASIL YAPILIR? EKMEK ÇEŞİTLERİ NELERDİR?

Evde Ekmek Nasıl Yapılır? Ekmek Çeşitleri Nelerdir?
Ekmek çeşitleri ve ekmek tarifleri - Ekmek nasıl yapılır?

Ekmek çeşitleri nelerdir? Ekmeği alırken nelere dikkat edilmeli? Yöresel ekmeklerimiz ve ekmek tariflerini sizler için bir araya getirdik. Ekmek çeşitleri ve ekmek hakkında merak ettiğiniz her şeyi anlatıyoruz. Soframızdaki bereket ekmek nasıl yapılır?

Bin bir emekle tarlalardan toplanan başakların öğütülüp un haline getirilmesi, unun maya ve suyla buluşturulması, ardından ateşte gerçek kıvamını bulması binlerce yıldır vazgeçilemeyen bir ritüel. Öpüp başımıza koyduğumuz ve üzerine yemin ettiğimiz, sofralarımızın baştacı ekmeğin tarihçesini, dünyanın tükettiği ekmekleri, yöresel ekmeklerimizi ve evde ekmek yapmanın püf noktalarını bu yazımızda bulabilirsiniz.

EKMEK NEDİR?

Ekmeğin resmi tanımı açısından Türk Gıda Kodeksi’nin ‘Ekmek ve Çeşitleri’ hakkındaki tebliği bize rehber olacaktır. Bu bölüm; buğday unu, çavdar unu ve bunlara diğer tahıl unları karıştırılarak yapılmış ekmekleri kapsıyor. Buna göre ekmek; buğday ununa içme suyu, tuz, maya, gerektiğinde enzim, tahıl unları, soya unu, patates, süttozu, peynir altı suyu, bitkisel yağ, sakkaroz, glikoz şurubu, buğday kepeği, kuru glüten ve benzeri maddeler ile Türk Gıda Kodeksi’nde izin verilen katkı maddeleri eklenerek hazırlanan karışımın, tekniğine uygun olarak yoğrulup fermantasyona bırakılması ve pişirilmesiyle elde edilen bir üründür.

EKMEK ÇEŞİTLERİ NASIL OLMALI?

Ekmek ve çeşitlerinin özellikleri ise şöyledir: Dışından bakıldığında iyi pişmiş ve kabarmış olmalı; kendine has görünüşü ve kokusu olmalı; kabuk renk dağılımı olabildiğince homojen olmalı; basık ve yanık olmamalı... Kesildiği zaman iç kısmı süngerimsi yapıda, gözenekler mümkün olduğunca homojen olmalı, büyük hava boşlukları bulunmamalı, hamur ve yapışkan olmamalı, karışmamış halde un, tuz katkı maddeleri, bunların topakları ve yabancı madde bulunmamalı, renk beyaz krem ve homojen olmalı, kendine has tat ve koku olmalı, yabancı tat ve koku hissedilmemeli... Ekmek ve çeşitleri tebliği, ekmeğin kimyasal özelliklerinden, hijyen koşullarına; ambalajlama, etiketleme, taşıma, depolama ve gramajına kadar yeterince açıklık getiriyor.

EKMEK NASIL BULUNDU? EKMEĞİN TARİHÇESİ

İnsanoğlu ekmeği nasıl buldu; ona ne ad verdi, tam olarak bilmiyoruz. Bir görüşe göre; su ile ıslatılmış ve bir süre bekletilmiş buğday kırmasında gözeneklerin oluşması ve bu hamurun sıcak taşlar üzerinde sıcak külde pişirilmesi ile keşfedildi ekmek. Ekmeğin tarihine ışık tutan belgeler yaklaşık 7800 yıl öncesine uzanıyor. Asya kıtasının bazı bölgelerinde ve Çatalhöyük’te M.Ö. 5900-5700 yılları arasında taş ve topraktan yapılmış fırınlar, ekmeğin tarihçesi hakkında bize bilgi veriyor. M.Ö. 3000-2700 tarihleri arasında Mısırlıların ekmek yapmayı bildiklerini öğreniyoruz kabartma resimlerden. Araştırmacılar M.Ö. 2000’li yıllarda Mısırlıların yaklaşık 16 farklı türde ekmek yaptıklarını; daha sonra çeşitleri geliştirip 30, hatta 48 çeşide kadar ulaştıklarını söylüyorlar. Mayanın tesadüfen bulunmasıyla bugünkü ekmeğin de temelleri atılmış oluyor. Ancak mayalı beyaz ekmek, uzun yıllar boyunca hep soylu ve zenginlerin sofrasında yer alıyor.

EKMEK YAPMAYI NASIL ÖĞRENDİLER?

Yunanlılar ve Romalılar da ekmek yapmayı Mısırlılardan öğrenmişler. Antik Yunanlıların ekin tanrıçası Dimitra, aynı zamanda bereketi de simgelemiş. Bizans döneminde ekmek halkın temel gıda maddesiymiş. Başkent halkı Trakya’dan ve Mısır’dan getirilen buğdayla beslenmiş. Has buğday unundan imal edilen ekmekler zenginler tarafından tüketilirken, geniş halk yığınları buğday, arpa ve çavdar unlarının karışımından yapılan ekmeklerle beslenmişler. Osmanlı döneminde İstanbul halkı Galata ile Tophane fırınlarında yapılan has francala ekmeğini tüketmiş. Yeniçeriler’in ekmeği (tayın) Şehzade Camii’nin karşısında, Yeniçeri Kışlası ile Acemioğlanları Kışlası arasında bulunan büyük fırınlarda pişmiş.

EVDE EKMEK YAPIMI - EVDE EKMEK NASIL YAPILIR?

Evde ekmek yaparken birkaç püf noktasını gözden kaçırmayın! Öncelikle yoğurduğunuz hamurun üzerini bir naylonla örterek dinlendirin. Hamuru elle kontrol edin; elastiki bir şekil almışsa, uzuyorsa, gevşemiş ve yumuşamışsa son şekli vermeye hazır demektir. Elinize yapışıyor ve parçalanıyorsa henüz kıvama gelmemiş demektir. 

EKMEK YAPARKEN NELERE DİKKAT EDİLMELİ? PÜF NOKTALAR

Bunun dışında kullandığınız mayanın mutlaka son kullanma tarihine dikkat edin! Ekmek yaparken (aslında tüm mayalı ürünlerde) hamuru elle, hızlı, çabuk yoğurun ve az unlu tezgâha ara sıra çarpar gibi atın. Bu şekilde yapılan hareket unun içindeki glütenin gelişip hamurun daha iyi kabarmasını sağlayacaktır. Hamuru kabarması için bekleteceğiniz kabı sıvı yağla yağlayın. Üzerini nemli bezle veya naylon ile örterek kapatın; hamur hava alırsa kabarırken üzerinde kabuk oluşacaktır. Hamuru rüzgarsız ve ılık bir ortamda bekletin. Ortalama olarak iki misli büyüyen hamur kıvama gelmiş demektir. Daha fazla bekletirseniz maya etkisini yitirir. Bir püf noktası da pişirmeyle ilgili. Isıya dayanıklı bir kabı su ile doldurup fırının en alt kısmına koyun. Ekmeği yerleştirdiğiniz tepsiyi fırına vermeden önce kaba birkaç parça buz atın. Oluşacak buhar mükemmel bir ekmek pişirmenize olanak sağlayacaktır.








EKMEK ÇEŞİTLERİ VE YÖRESEL EKMEKLERİMİZ

Ülkemiz gerçekten bir ekmek cenneti. Tükettiğimiz ekmekleri yufka, pide ve somun olarak üçe ayırabiliriz. Anadolu’da özellikle kırsal kesimlerde hala birkaç ev kadını bir araya gelerek, imece usulüyle sac üzerinde yufka ekmek pişiriyorlar. 

YUFKA NEDİR?

Yufkalar kuru bir ortamda üst üste dizilerek üzerleri kapalı bir şekilde korunuyor. Güneydoğu’da bu ekmeklere ‘bazlama’ da deniyor. Yufka ekmekler ihtiyaca göre suyla hafif nemlendirilerek tüketiliyor. 

PİDE NEDİR?

Yuvarlak, oval veya uzun biçimde pişirilen pideler de hâlâ Anadolu kadınının vazgeçilmezi. Üzerine susam, çöreotu serpilir; yumurta sürülerek lezzetlendirilir.  Söz pideden açılmışken elbette Ramazan pidelerini unutmamak gerek. Her Ramazan ayında fırınlarda pişen mis gibi pideler donatır iftar sofralarını. 

SOMUN EKMEĞİ NEDİR?

Somun ekmeği, bugün fırınlardan evimize kadar uzanan, bildiğimiz ekmek çeşididir. Şimdi yufka ekmek dışında Anadolu’da pişirilen ekmekler hakkında kısa bir geziye çıkalım:

BAZLAMA NEDİR?

Hatay’da köylerde bazlamaya benzer, tandırda yapılan ekmeğin hamuruna biber eklenir. Gaziantep’te ev ekmeği ile fırınlarda yapılan açma denilen ekmek tüketilir. 

LAVAŞ NEDİR?

Van’da yine kırsal kesimlerde evlerin bir bölümüne tandırevi eklenmiş. Tandır evlerinin damı evin diğer bölümlerine göre biraz daha yüksek tutulmuş. Lavaş ve taptapa denilen ev ekmekleri buralarda pişer. Ayrıca bu bölümde ekmek ve yemeklerin pişirildiği geniş bir ocak bulunur. 

TANDIR EKMEĞİ NEDİR?

Elazığ’da fırın ekmeği ya da tandır ekmeği yaygındır. Yukarıya doğru daralan ve toprağa gömülü bir tandırın duvarlarına yufka yapıştırılarak pişirilir. 

DİĞER EKMEK ÇEŞİTLERİ

Sacda pişirilen ve mayasız hamurdan yapılan ekmek daha küçük ve kalındır. Bu da birkaç gün kullanmak üzere fazlaca pişirilir. Ayrıca taş ekmeği, yağlı yufka, nohut ekmeği, fodula, patila gibi ekmek çeşitleri vardır.

ERZURUM'UN LAVAŞ EKMEĞİ NEDİR?

Erzurum’da un, su, tuz ve maya ile hazırlanan lavaş ekmeği çok tüketilir. Hamur ‘kunt’ denilen parçalara ayrılır. Kuntlar merdaneyle açılır. ‘Rabata’ denilen gereçlerle sıcak tandır duvarına yapıştırılarak pişirilir. 

KARADENİZ BÖLGESİNİN EKMEK ÇEŞİTLERİ

Kastamonu da ekmek çeşitleri açısından zengindir. Özellikle tüm Karadeniz yöresinde yaygın olan; mısır unu, yağ ve peynirle hazırlanan ‘mamalika’ yaygındır. El değirmeninde çekilmiş undan yapılan ekmeğe Araç ilçesinde ‘kırtıl’, Tosya’da ‘kırtıç’ denir. Küre’de şekerkamışı, peynir ve soğan karıştırılarak pişirilen yufka ekmek yaygındır. Un, yoğurt, yumurta, biber, nane ve soğan karışımından hazırlanan yoğurtlu ekmek sacda pişirilir. Devrekani yöresinde ‘kesik’ denilen ve çökelekle pişirilen yufka ekmeği de özgün ekmekler arasındadır. Taş ekmeği ve taş pidesi denen türler, taş ocaklarda pişirilir. 

İNEBOLU'NUN EKMEKLERİ

İnebolu’nun da ekmekleri ünlüdür. Çatalzeytin bölgesinde özelikle köylerde mayalı ekmek hamuru karalahana yaprağı üzerinde, odunlu kuzine fırınlarda pişiriliyor. Karadeniz’in gözbebeği mısır ekmeğinin yapılışını Rize Halk Eğitim Merkezi yayınlarından çıkan ‘Rize Mutfağı’ adlı kitaptan aktaralım: 

MISIR EKMEĞİ NASIL YAPILIR?

Mısır ekmeğinin hamuru hazırlanırken bir yandan da ocakta ateş yakılır ve demir kenarlıklar ateşin iki yanına yerleştirilir. Pleki taşı (yumuşak, ateşe dayanıklı, özel bir taş) bu demir kenarlıklara ağzı aşağı gelecek şekilde oturtulup iyice kızdırılır.  Kızgın pleki bir bezle kenara çekilir. Hamurdan bir parça alınıp yuvarlanır, plekinin üzerine yapıştırılır. Közler kenara çekilir ve pleki, ocak taşının üzerine sürülür, üstü bir sacla kapatılarak, sac üzerinde hafif bir ateş yakılır. Artan kül ve közlerle pleki çepeçevre sarılır. Böylece ekmek alttan, üstten ve yanlardan gelen ısı ile yavaş yavaş pişer. 

KAYMAKLI VE HAMSİLİ EKMEK NASIL YAPILIR?

Kaymaklı ve hamsili ekmek de çok yapılan ekmek türleridir. Kaymaklı ekmek, buğday ununun kaymakla yoğrulmasıyla hazırlanır. Oklava ile açılan hamur yuvarlak parçalar halinde fırında pişirilir. ‘Hamsikoli’ de denilen hamsili ekmek; hamsi, sebze ve mısır unu ile hazırlanır. 

FURNESİ EKMEĞİ NEDİR?

Bir de ‘furnesi ekmeği’ vardır. Olgunlaşmamış mısırın ateşteki sacda kavrulmasına ‘furnesi etmek’ denir. Mısırlar değirmende öğütülür ve bu undan esmer bir ekmek hazırlanır.

TRABZON VAKFIKEBİR EKMEKLERİ

Karadeniz denince, Trabzon Vakfıkebir ekmeklerini unutmamak gerek. Ancak, İstanbul fırınlarında yediğimiz türden olanları değil! Tuğrul fiavkay, Hürriyet Pazar ilavesindeki bir yazısında; Ereğli Kız Meslek Lisesi öğretmenlerinden Vahide Kalyoncu’nun Trabzon Vakfıkebir ekmeği üzerine bir makalesinden özetle şunları aktarıyor: “İstanbul’da yediklerinize hiç benzemeyen bu ekmekler, özel taş fırınlarda pişiyor Vakfıkebir’de. Fırınların tabanında şamot denilen kara fırın taban taşı kullanılıyor. En altta kalın, üstte ise ince çakıl taşı döşeniyor. Çakılın üzeri ise ince kumla kaplanıyor. Isıyı tutması ve nemi önlemesi için cam kırıkları döşenip üzerine de kalın kaya tuzu konuyor. Son olarak kara fırın taşları bunların üzerine döşeniyor. Kurumuş kızılağaç, meşe ve gürgenle pişen ekmeklerdeki tütsü tadı ekmeğe ayrı bir lezzet katıyor. Ekşi maya, yumuşak su da olunca Vakfıkebir ekmeklerinin tadına doyum olmuyor.”

BİLECİK EKMEKLERİ

Ekmeğini pişiren bir diğer ilimiz Bilecik’tir. ‘Pide, bükme hodalak ve kömme’ bu ilde pişirilen birkaç ekmek çeşidi. Kömme; un ve tuzlu suyla hazırlanır. Hamur, yeni sönmüş ocağın kıvılcımlı ateşine gömülerek pişirilir. Etli ekmekle meşhur Konya’da ilçelere göre ekmekler çeşitlenir. Karaman’da ‘bazlama’, Karapınar’da ‘yufka ve şebit’, batı kesiminde ‘haşhaşlı ekmek’, merkezde ‘fodla’ denen çörek biçiminde mayalı ekmek yapılır. 

EKMEK ÇEŞİTLERİ VE TARİFLERİ

Buğday unuyla hazırladığımız normal ekmeğin yanı sıra çavdar unu, kepek, mısır unu, yulaf kırması ve süt gibi maddeler ekleyerek leziz ekmekler hazırlamak mümkün. Sadece unu çeşitlendirerek değil, değişik otlar, baharat ve farklı iç malzemeleriyle harikalar yaratabilirsiniz. Yalnız ülkemiz açısından değil, dünyanın dört bir yanında da en çok üretilen ve tüketilen bir gıda maddesi ekmek. Yapılış biçimleri, kullanılan malzemeler ve türleri ülkelerin coğrafi ve kültürel yapılarına göre farklılık gösteriyor. Ortadoğu, Asya ve Afrika’da bugün hâlâ mayalanmış yassı ekmeklere rastlıyoruz. Orta ve Güney Amerika ‘tortilla’ denilen yassı ve küçük ekmekleri tüketiyor. Uzakdoğu ülkeleri pirincin yanı sıra ekmeği de  sofralarından eksik etmiyorlar. Almanya, Rusya ve Kuzey Avrupa’da çavdardan hazırlanan kara ekmeği görüyoruz. Fransız ekmeği olan baget ülkemizde de çok tüketilen bir ekmek türü. 

BAGET NEDİR?

Buğday unu, su, tuz, maya, lesitin, margarin, süttozu, malt ekstarkt ve C vitamini içeren baget, ince uzun bir şekle sahip. Bunun dışında Fransızlar Brioches, Les pistoletes ve Pain de seigle avec (çavdar ekmeği) tüketiyorlar. İsviçre ekmeklerini de bugün yabancı ekmek imal eden fırınlarda bulmak mümkün. Yuvarlak formda olan bundner ekmeği, çavdar unu, buğday unu ve tam buğday unuyla hazırlanıyor. ABD’de yaygın olan un mamulleri arasında bagel (kazan simidi), karışık tahıl ekmeği ve çavdar ekmeği ile beyaz tost ekmeğini görüyoruz. Taş zemin üzerinde buharla pişirilen Çin ekmeğini bugün Çin lokantalarında yemek mümkün. Ekmek hakkındaki bilgilerden sonra, leziz ekmekler hazırlamak üzere mutfağa girin; sizin için hazırladığımız ekmekleri pişirin. Ve siz siz olun, asla bayat ekmekleri atmayın. Tatlısından tuzlusuna kadar değişik tarişer üreterek değerlendirin!

EKMEK ALIRKEN DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER

• Fırından aldığınız ekmek, ertesi gün bayatlayıp kırıntı şeklinde dökülüyorsa, kalitesiz bir undan yapılmıştır.

• Ekmeğin 100 gramında % 35 su, % 53 nişasta, % 8 protein, % 1.4 yağ bulunur ve 240 kalori içerir. Ayrıca ekmek, B, B2 vitaminleri ile niyasin ve demir içerir.

BAYAT EKMEKLER İÇİN PRATİK ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

• Artan ekmekleri -18 derecede derin dondurucuda saklayabilirsiniz. Bayat ekmekleri fırında hafif kızartıp öğüterek galeta unu haline getirebilirsiniz.

Bir başka yöntem de bayat ekmekleri küp şeklinde kesip fırında kızartmaktır. Sade ya da yağda baharatla tatlandıracağınız ekmek küpleri çorbaların en güzel eşlikçisidir. Dilerseniz bayat ekmeği su dolu bir tencerenin üzerine oturtacağınız kevgirde yumuşatabilir ya da ısıttığınız pilavın üzerine dilimleyerek yumuşak bir halde servis yapabilirsiniz. Tatlısından tuzlusuna yüzlerce çeşit yemek yapmak da mümkün tabii...

EKMEĞİN BİLEŞENLERİ

Ekmeği oluşturan un, su ve mayanın özelliklerine kısaca değinelim. İyi bir ekmek için unun kaliteli ve kuvvetli olması gerekiyor. Un kalitesi, genellikle unun ve hamurun ölçülebilir nitelikteki fiziksel, kimyasal ve teknolojik özellikleri ile tahmin edilir. Kuvvetli oluşu ise özellikle ekmekçilikte protein miktarı ve kalitesi ile ilgilidir. Unun rengi, protein miktarı ve kalitesi, su tutma kapasitesi, yoğurma ve fermantasyon toleransı, hamurun gaz meydana getirme kabiliyeti, glütenin gaz tutma kapasitesi ekmekçilikte unların kalite kriteri olarak gösterilir.

EKMEK GLÜTEN BAKIMINDAN ZENGİN OLMALI

Unda bulunan ve suda erimeyen bir protein olan glüten (tahıl unlarının içinde bulanan yapışkan madde), ekmeğin iskeletini oluşturur. Un, glüten bakımından ne kadar zenginse ekmek de o kadar özlü, yani kaliteli olur. Glüteni eksik undan yapılan ekmeğin kalitesi düşer. Normal olarak iyi bir ekmek üretebilmek için yaş glüten oranının 100 gr unda 27-32 arasında olması gerekir. Ekmek yaparken kullanacağınız suyun sertliği de çok önemlidir. Hamurda kullanılacak suyun optimum 50-100 ppm arasında, yani orta sertlikte olması idealdir. Ekmeğin diğer bileşenlerinden biri olan tuz, ekmeğe lezzet vermesinin yanı sıra hamurdaki fermantasyonu kontrol altında tutar; glütenle oluşan yapıyı güçlendirir ve mikroorganizma gelişimini yavaşlatır. Kullanılacak tuzun kolay eriyen cinsten olması, beyaz ve ince olmasına özen gösterin. 

Ekmeğin bileşenlerinden maya; kendine has bir kokusu olan, mantar grubunda yer alan tek hücreli canlılardır. Çıplak gözle görülmeyen yuvarlak ve renksiz milyonlarca hücreden oluşan maya, sıcakla temas ettiğinde çoğalır ve hamurun kabarmasını sağlar; undaki nişastayı etkiler ve bir tür şeker olan glikoza dönüştürür. Sonra da glikozu alkol ve karbondioksite ayrıştırır. Oluşan karbondioksit gazı mayalanan hamur içinde baloncuklar halinde dağılarak hamuru kabartır. Pişirme işlemi sonunda hamura eklenen suyun büyük bir bölümü karbondioksit ve alkol olarak uçar ve böylece ekmek gözenekli, kabarık ve yumuşak bir kıvam alır. Piyasada yaş ve kuru halde bulabileceğiniz mayanın her iki türünü de ekmek yaparken kullanabilirsiniz.

EKMEKTE İLK STANDART NE ZAMAN UYGULANDI?

Ekmekte uygulanan ilk standart, 1502 tarihinde, Sultan II. Bayezıd’ın yayınlattığı Kanunname-i İhtisab-ı Bursa (Bursa Kanunu) adlı belgede yer alıyor. Dünyanın bugünkü anlamıyla bilinen ilk standardı olarak kabul edilen kanunun orijinal metni Topkapı Müzesi’nin Revan Kütüphanesi’nde bulunuyor. Bu belgeden, başta ekmek olmak üzere gıdadan dokumaya, pazarcıların önlüğünden kuyumcuların sattığı altının gramajına kadar standart getirildiğini görüyoruz.

HİLELİ EKMEK ÜRETİMİ YILLAR ÖNCE DE VARDI

Günümüzde olduğu gibi tarih boyunca ekmek üzerine pek çok oyunlar oynanmış. Düşük gramaj, kötü ve kalitesiz un kullanma, sağlıksız üretim koşulları hep denetimi zorunlu kılmış. İstanbul Kadısı’nın 1680 tarihli esnaf nizamnamesinde çiğ, kara, ekşi ve noksan ekmek üretenlerin 1 akçe ceza ödemekle yükümlü oldukları, fırıncıların eleklerinin sık olması gerektiği ve ekmeğin kepekli olmaması gerektiği kaydedilir. 1703 yılında yayınlanan bir fermanla ekmek fırınlarının ekmekten başka bir şey üretmeleri yasaklanır. 1768 tarihli bir karara göre de, ekmekçiler ve uncular, 6 aylık zahireyi ambarlarında bulundurmaya, her gün halis beyaz ekmek yoğurup kıvamında pişirmeye ve tespit edilen narh üzerinden tam gramajlı olarak satmak zorundaydılar.

8 NEFİS EKMEK TARİFİ

SARIMSAKLI EKMEK TARİFİ – SARIMSAKLI EKMEK NASIL YAPILIR?

SARIMSAK YİYİN, SAĞLIKLI OLUN... A, B1 ve C vitaminleri açısından zengin olan sarımsakta tam yedi çeşit antibiyotik olduğunu biliyor muydunuz? Bu nedenle hastalıklardan korunmak için her gün 2-3 diş sarımsak yemekte yarar var.



ZEYTİNLİ EKMEK TARİFİ

Zeytinli ekmeklerin daha parlak olması için; 1 tatlı kaşığı unu sulandırıp kısık ateşte çorba kıvamında pişirin. Fırça ile ekmeklerin üzerine sürüp kekik serpin.



CEVİZLİ EKMEK NASIL YAPILIR?

Bu tarifi damak zevkinize göre zenginleştirebilirsiniz. Ceviz yerine fındık ya da badem kullanabilir veya sade hazırlayabilirsiniz.