CNN Dünyanın En İyi 20 Çorbasını Seçti: Listeye 1 Türk Çorbası Da Girdi

Yazar Janet Clarkson’a göre çorba, dünyanın en eski ve en evrensel yiyeceklerinden biridir. Tarih boyunca pek çok kültürde yalnızca besleyici değil, aynı zamanda iyileştirici bir gıda olarak görülmüştür. Her toplumun kendine özgü bir çorba geleneği bulunur. Kullanılan malzemeler, pişirme teknikleri ve tüketim zamanları coğrafyaya göre farklılık gösterir. Clarkson çorbayı, “tadının suya sindiği, suyun da yemeğin hayati bir parçası haline geldiği, suyla pişirilmiş bazı şeyler” olarak tanımlar. CNN Travel’ın mutfak uzmanları tarafından hazırlanan “Dünyanın En İyi 20 Çorbası” listesi, bu evrensel yemeğin küresel çeşitliliğini gözler önüne seriyor.

Palmiye ağacının meyveleri, Nijer Deltası’na özgü bu çorbaya hem yoğun bir yağlılık hem de zengin bir lezzet kazandırır. Çorbada ayrıca taze yayın balığı, dana eti ve kurutulmuş deniz ürünleri de yer alır. O kadar sevilen bir yemektir ki, hazır karıştırılmış banga baharat paketleri dükkânlarda satılır. Bu karışımların çoğunda Afrika muskatı, hint yağı tohumu, orima, jansa ve beletete yaprakları bulunur. Baharatlar, çorbanın asıl cazibesi olan koyu kırmızı ve yoğun bir sosun oluşmasını sağlar. Bu sos genellikle, her ikisi de manyoktan farklı yöntemlerle hazırlanan ve Nijerya mutfağının temel gıdaları olan eba ya da nişastadan yapılmış hamur toplarıyla birlikte tüketilir.

Tarçın ve yıldız anasonu ile saatlerce kaynatılan aromatik et suyu ve pirinç noodle.

Canlı kırmızı rengini pancardan alan, ekşi lezzetini kvass ile tamamlayan çorba.

Safran, zeytinyağı ve en az dört çeşit deniz ürünü içeren balıkçı yahnisi.

İncecik doğranmış yeşillikler, patates ve soğanla buluşarak Portekiz’in Minho bölgesine özgü bu sıcak ve samimi çorbayı oluşturur. Zamanla, mütevazı mutfaklardan seçkin kafelere kadar her yerde yer bulan bu çorba, ev yemeği konforunun adeta tanımı haline gelmiştir.

Birçok tarifte çorbaya daha tok ve derin bir lezzet kazandırmak için yöresel baharatlı bir sucuk benzeri ekleme yapılır. Doyurucu yapısı ve sade malzemeleriyle Caldo Verde, Portekiz mutfağının en sevilen klasiklerinden biri olarak öne çıkar.

Yeşil haldeyken hasat edilen durum buğdayı olan frik (freekeh), Kuzey Afrika’ya özgü bu çorbaya hem doyuruculuk hem de besleyici bir yapı kazandırır. Özellikle Ramazan ayında büyük ilgi gören bu çorba, bölge mutfaklarının en sevilen lezzetleri arasında yer alır.

Yumuşak frik taneleri, domatesli bir et suyunu ve aromatik baharatları içine çekerek lezzetlenir; nohut ile birlikte tavuk, dana, koyun ya da kuzu etiyle harmanlanır. Genellikle limon dilimleri ve kesra ekmeği eşliğinde servis edilir.

Bu kremamsı karides çorbası, yüksek volkanlarla çevrili tarihi Arequipa kentinin en özel lezzetlerinden biridir. Dağların soğuk geceleri için ideal olan bu doyurucu yemekte, yumuşacık karidesler And Dağları’na özgü patates ve mısır parçalarıyla birlikte yer alır.

Aynı zamanda hafif bir acılığı da vardır. Meyvemsi ve aromatik tadıyla bilinen ají amarillo biberinin eklenmesi, çorbanın zengin ve kremalı yapısını dengeleyen hoş bir baharatlılık kazandırır. Bu etkileyici lezzetin, çorbaya güçlü bir afrodizyak olarak ün kazandırmasının nedeni de belki budur.

Endülüs’te yaz ayları kavurucu sıcaklarla geçer ve bu serinletici sebze çorbası, sıcaklardan ferahlamak için ideal bir lezzettir. Günümüzde en klasik haliyle domates, salatalık, sarımsak ve zeytinyağı kullanılır; kıvam vermesi için bir miktar bayat ekmek içi eklenir.

Yemek, İspanyolların Yeni Dünya’dan gelen bir ürün olan domatesle tanışmasından yüzyıllar önce Araplar tarafından İber Yarımadası’na taşınmıştır. İlk gazpacho; ekmek, sarımsak ve zeytinyağının havanda dövülüp sirkeyle tatlandırılmasıyla hazırlanıyordu.

Pek çok geleneksel lezzette olduğu gibi yer fıstığı çorbası da sınır tanımaz: Et, balık ya da tavukla hazırlanan yoğun kıvamlı fıstık çorbası, Batı Afrika’nın birçok ülkesinde tam anlamıyla bir “konfor yemeği” olarak kabul edilir. Gambiya’nın ulusal yemeği olan domoda’dan, Nijerya’da acı ve yapraklı yeşilliklerle pişirilen versiyonlarına kadar pek çok farklı yorumu vardır.

Ülke fark etmeksizin bu tür çorbalar ve güveçler; kremamsı, zengin ve tuzlu yapılarıyla öne çıkar. Scotch bonnet biberinin eklenmesiyle çoğu zaman güçlü ve yakıcı bir acılık da kazanırlar.

Farklı kültürlerin ve tatların buluştuğu bu doyurucu çorba, Louisiana mutfağının en önemli lezzetlerinden biridir. Batı Afrika, Choctaw Kızılderili ve Fransız mutfaklarının etkilerini taşıyan gumbo; deniz ürünleri, tavuk ve baharatlı et eklemeleriyle hazırlanan çeşitleriyle günümüzde oldukça popülerdir. Bu Güney Amerika klasiğini yapmanın ise sayısız yolu vardır.

Öğütülmüş ve kurutulmuş sasafras yaprakları — Choctaw halkı tarafından uzun yıllardır kullanılan ve filé adı verilen bu baharat — birçok gumbo tarifine kendine özgü aromatik bir tat kazandırır. Bazı aşçılar çorbayı un ve yağla hazırlanan pişmiş bir karışım olan roux ile koyulaştırırken, bazıları ise sotelenmiş bamya dilimlerinin vazgeçilmez olduğuna inanır.

Ramazan ayında güneş battığında, pek çok Faslı orucunu bu doyurucu ve iç ısıtan nohutlu çorbanın sıcak bir kasesiyle açar. Tarçın, zencefil, zerdeçal ve karabiber; lezzetli domatesli suya ısıtıcı bir aroma katar ve bu karışım yumuşacık nohutların içine işler. Harira, Cezayir’de de yaygın olarak tüketilir.

Vejetaryen tarifleri oldukça yaygın olsa da en klasik versiyonu kuzu eti ya da başka et parçalarıyla kısık ateşte pişirilir. Harira yalnızca Müslümanlar için iftar yemeği değildir; Kuzey Afrika’daki bazı Yahudi toplulukları da Yom Kippur orucunu açarken harira hazırlar.

Tkemali adı verilen ekşi erik sosu, Gürcistan mutfağının en sevilen yemeklerinden biri olan bu geleneksel çorbaya canlı ve ferah bir lezzet kazandırır.

Olgunlaşmamış eriklerle hazırlanan bu sosun ekşiliği, çorbada kullanılan yağlı dana eti ve çekilmiş cevizlerin zengin tadını dengeler. Asıl aromatik etki ise kişniş, kekik türleri, çemen otu, karabiber, kadife çiçeği ve daha birçok baharatın harmanlandığı khmeli suneli adlı baharat karışımından gelir.

Bu geleneksel çorba için la mian eriştelerini elle şekillendirmek — ya da çekerek uzatmak — başlı başına bir sanattır. Ustalar, ince öğütülmüş ve yüksek glütenli un ile alkali bir tozu karıştırarak esnek bir hamur hazırlar; ardından tek bir hamur parçasını defalarca çekip katlayarak bir kase çorba için yeterli miktarda erişte elde ederler.

Bu erişteler; yumuşak dana eti, ince dilimlenmiş beyaz turp, acı biber yağı ve taze otlarla zenginleştirilen aromatik dana et suyunun içine eklenir ve ortaya dünya çapında ün kazanmış bir çorba çıkar. (Bazı dükkânlarda misafirler, eriştelerin kalınlığını ve şeklini kendi tercihlerine göre seçebilmektedir.)

Myanmar’ın büyük bir bölümünde kahvaltıda çorba içilir; sokak satıcıları ve çay evleri, dev kazanlardan buharı tüten mohinga kaselerini servis eder. Bu erişteli çorbanın ruhunu, aromatik otlarla kaynatılan ve kavrulmuş pirinç unu ile koyulaştırılan lezzetli suyu oluşturur.

Balık, çorbaya ekstra bir zenginlik katarken ince pirinç erişteleri kolayca içilecek bir doku sunar. Mohinga o kadar sevilir ki, yalnızca bir kahvaltı yemeği olmaktan çıkıp günün her saatinde tüketilen bir atıştırmalık haline gelmiştir; ayrıca Myanmar’ın her bölgesinin bu klasik çorbaya kendine özgü bir yorumu vardır.

Saatlerce pişirilen işkembe, sarımsaklı ve yoğun aromalı bir et suyuyla buluşarak Meksika mutfağının en bilinen çorbalarından birini oluşturur. Çoğu zaman akşamdan kalmalığa iyi geldiği düşünülse de, menudo bunun çok ötesinde bir lezzettir; düğünlerde ve büyük davetlerde de sıkça tercih edilir. Geleneksel olarak büyük bir tencerede hazırlanır ve kalabalık misafir gruplarını doyurur.

İç ısıtan ve doyurucu yapısıyla tam bir “konfor yemeği” olan menudo, iri mısır taneleriyle hazırlanır; çiğ soğan, biber ve taze kişnişle yapılan servis dokunuşları çorbaya ferahlık katar. İki ana çeşidi bulunur: Acı biberlerle hazırlanan et suyundan dolayı koyu kırmızı renk alan menudo rojo ve daha hafif aromalı olan Sonora usulü menudo blanco.

Brezilya’nın Bahia bölgesine özgü bu özel çorbada, palmiye yağı ve domates, hindistan cevizli et suyuna sıcak ve turuncuya çalan kırmızı bir renk verir. Yerel halk, en sıcak günlerde bile buharlı kaseler halinde tüketir.

Bu çorbanın asıl yıldızı ise et suyunun içinde yüzen tatlı ve yumuşacık karideslerdir. Geleneksel olarak moqueca de camarão, siyah kilden ve mangrov ağaçlarının özsuyundan yapılan el yapımı bir tencerede pişirilir ve aynı özgün kapta sofraya getirilir.

Tavuklu erişte çorbası, bu aromatik Endonezya yemeğiyle adeta zirveye ulaşır. Taze zerdeçal, yıldız anason, tarçın, limon otu ve misket limonu yaprakları gibi baharatlar; derin, katmanlı bir koku ve lezzet oluşturur. Yumuşak haşlanmış yumurtaların akışkan sarıları ise çorbaya ekstra bir zenginlik katar.

Endonezya’nın her bölgesinin bu çorbaya kendine özgü bir yorumu vardır. Soto ayam; Singapur, Malezya ve Güney Amerika’daki Surinam’da da büyük beğeni görür. Tarif, bu bölgelere Cava Adası’ndan göç edenler aracılığıyla ulaşmıştır.

Tatlı, ekşi, acı ve tuzlu lezzetlerin mükemmel bir dengede buluştuğu bu çorbanın etkileyici suyu, tatlı ve yumuşak karidesler için ideal bir eşlikçidir. Galangal, limon otu ve misket limonu yaprakları aromatik karakterini oluştururken; parlak kırmızı kuş gözü biberleri çorbaya ekstra bir acılık katar.

Tom yum goong, Tayland’daki pek çok tom yum çorbası çeşidinden yalnızca biridir. Bu versiyon, iri ve dolgun karideslerle zenginleştirilir ve birçok kişi tarafından en sevilen tom yum çeşitlerinden biri olarak kabul edilir.

Uzun süre kaynatılan kemikler, bu klasik ramenin yoğun lezzetini oluşturur; ilik ve yağ sayesinde çorbanın suyu bulutlu ve son derece zengindir. Japonya’nın güneyindeki Kyushu Adası’nda yer alan Fukuoka Eyaleti’ne özgü bir lezzet olsa da, bugün bu doyurucu çorba ülke genelinde (hatta dünyanın dört bir yanında) ramen dükkânlarında servis edilmektedir.

Bu ramenin yıldızı şüphesiz yoğun ve kremamsı et suyudur; ancak bir kase, özel soslarla hazırlanmış et dilimleri ve ortası hafif diri kalan erişteler olmadan tamamlanmış sayılmaz. Çubuklar ve düz tabanlı bir kaşıkla yenir; erişteleri höpürdeterek içmenin ise lezzeti artırdığına inanılır.

Haşlanmış pirinç ya da arpa, bu kremamsı yoğurt çorbasına hafif ve tahılsı bir tatlılık katar. Kış aylarında soğuk algınlığına karşı koruyucu olduğuna inanılır; hatta Türkiye’de bazı hastanelerde iyileşme sürecindeki hastalara yoğurt çorbası servis edilir.

Üzerine serpiştirilen kuru nane, yoğurdun hafif ekşiliğini dengeler. Taze ve yumuşak bir pide ekmeğiyle birlikte servis edilmesi önerilir.

Kaynak: CNN Travel

Şunlara da göz atın:

TasteAtlas Açıkladı: Beyran, Dünyanın En İyi Çorbaları Arasında İkinci Sırada

CNN'e Göre Lezzetli 23 Türk Yemeği

CNN Travel Dünyanın En İyi Mantılarını Açıkladı: Türkiye'de Listede!

CNN'e göre mutlaka denenmesi gereken 23 Türk yemeği

ABD'li CNN'in gündeme taşıdığı Türk içeceği: 'Coladan 900 yıl eski'