Hamsi alırken tarifte kullanılacak miktarı doğru hesaplamak, özellikle kalabalık sofralarda önem taşır. Balığın satın alınırken tartılan ağırlığı ile temizlendikten sonra kalan yenilebilir kısmı aynı değildir. Baş, iç organlar ve kılçık çıkarıldıkça toplam ağırlık azalır. Bu nedenle tarifiniz 1 kilo temizlenmiş hamsi gerektiriyorsa, alışveriş sırasında 1 kilodan daha fazla hamsi almanız gerekebilir.
1 kilo temizlenmemiş hamsiden ortalama 600-750 gram civarında temizlenmiş balık elde edilebilir. Bu miktar hamsilerin büyüklüğüne ve temizleme biçimine göre değişiklik gösterebilir. Sadece baş ve iç organlar çıkarılıyorsa yenilebilir miktar daha yüksek kalabilir. Kılçık da tamamen çıkarıldığında kayıp miktarı biraz daha artar. Bu nedenle mutfakta genel bir hesap yapmak için 1 kilo hamsiyi yaklaşık 650-700 gram temizlenmiş balık olarak değerlendirebilirsiniz. Ancak bu değer kesin bir ölçü değil, yaklaşık bir mutfak hesabıdır.
Hamsinin yalnızca başını ve iç organlarını temizlemek ile kılçığını da çıkarmak arasında ağırlık açısından fark bulunur. Kılçık çıkarıldığında balığın yenilebilir kısmı biraz daha azalır. Özellikle kılçığı büyük veya balığı iri hamsilerde bu fark daha belirgin olabilir. Kılçığıyla pişirilen hamsilerde ise temizlenmiş ağırlık daha yüksek kalacaktır. Örneğin 1 kilo hamsiyi kılçığıyla birlikte hazırlarsanız yaklaşık 700-750 gram civarında balık kalabilir. Kılçıkları tamamen ayırırsanız elde kalan miktar yaklaşık 600-700 grama düşebilir.
Hamsilerin büyüklüğü, temizleme sonrasında elde kalan toplam miktarı etkileyebilir. Aynı ağırlıktaki küçük ve iri hamsilerin baş, iç organ ve kılçık oranları aynı olmayabilir. Bu nedenle her 1 kilo hamsiden birebir aynı miktarda temizlenmiş balık çıkması beklenmez. Ayrıca balığın ne kadar özenli temizlendiği de fire miktarında rol oynar. Çok fazla etin kılçık üzerinde bırakılması halinde yenilebilir miktar azalabilir. En doğru sonuç için tarifte kullanılacak temizlenmiş hamsiyi temizleme işlemi tamamlandıktan sonra tartmak gerekir.
Bir tarifte 500 gram temizlenmiş hamsi gerekiyorsa yaklaşık 700-800 gram temizlenmemiş hamsi almak genellikle yeterli olabilir. Tarif 1 kilo temizlenmiş hamsi istiyorsa yaklaşık 1,4-1,6 kilo temizlenmemiş hamsi hesaplanabilir. Daha fazla fire oluşabileceğini düşünüyorsanız alışveriş miktarını biraz artırabilirsiniz. Özellikle hamsiyi kılçıksız kullanacağınız tariflerde bu hesap daha önemli hale gelir. Kılçığıyla pişireceğiniz yemeklerde ise aynı miktarda temizlenmiş et için daha az hamsi yeterli olabilir. Bu nedenle alışveriş yaparken tarifte verilen miktarın temizlenmiş mi yoksa temizlenmemiş mi olduğunu kontrol etmek en doğru yöntemdir.
Şunlara da göz atın: