Kurban Bayramı sofralarında tatlılar, ağırlamanın ve geleneğin sürdüğü güçlü bir bağ gibi yerini alıyor. Bayram ziyaretlerinde sunulan şerbetli tatlılar, Osmanlı’dan bugüne uzanan bir alışkanlığın izini taşıyarak sofraya geliyor. Evlerde önceden hazırlanan şerbetler, açılan hamurlar ve tepsi tepsi pişirilen tatlılar, bayramın hazırlık ritmini kuruyor; ev sahibinin emeğini ve misafire verilen değeri görünür kılıyor. Bugün bu gelenek sürerken tarifler de değişiyor. Klasik yöntemler korunuyor ama malzeme tercihleri çeşitleniyor. Peynirle farklılaşan baklavalar, meyveyle dengelenen şerbetli tatlılar ya da sunumla yenilenen tarifler, alışıldık lezzetleri başka bir noktaya taşıyor. Bu sayfalarda yer alan tarifler, bayramın bu iki yönünü bir araya getiriyor: Gelenekten gelen güçlü tatlılar ve aynı lezzeti farklı malzemelerle yeniden kuran yorumlar...
Malzemeler
Hamuru İçin
4 yumurta sarısı
Yarım su bardağı yoğurt
Yarım su bardağı süt
Yarım su bardağı ayçiçeği yağı
Yarım çay kaşığı karbonat
Un
Üzeri İçin
350 g tereyağı
Hamuru Açmak İçin
250 g buğday nişastası
İçi İçin
1 kg tuzsuz peynir
Şerbeti İçin
1 kg toz şeker
6 su bardağı su
Hazırlanışı
Şerbet için şeker ve suyu tencereye alıp şurup kıvamına gelene kadar kaynatın. Ocaktan alıp şerbeti soğumaya bırakın. Yumurtaların aklarını sarılarından ayırın. Yumurta aklarını büyük bir yoğurma kabına alıp çatalla hafifçe çırpın. Yoğurt, süt, ayçiçeği yağı ve karbonatı ekleyin. Unu yavaş yavaş ilave ederek yumuşak kıvamlı bir hamur yoğurun. Hamuru 6 bezeye bölün. Her bezeden ceviz büyüklüğünde 10 küçük beze yuvarlayın. Üzerini nemli bir bezle kapatıp 30 dakika dinlendirin. Fırını 190 dereceye ısıtın. 10 bezeyi nişasta yardımıyla yemek tabağı büyüklüğünde açın. Üst üste dizip hepsini birlikte tepsi büyüklüğünde açın ve yağlanmış fırın tepsisine yerleştirin. Diğer 10 bezeyi de aynı şekilde açıp tepsiye yerleştirin. Üzerine rendelenmiş tuzsuz peyniri serpin. Diğer hamurları da aynı şekilde açarak peynirin üzerine 20 kat daha yerleştirin. Üzerine tekrar rendelenmiş peynir serpin. Kalan 20 bezeyi de nişasta ile aynı şekilde açıp tepsiye yerleştirin. Hamuru istediğiniz büyüklükte karelere kesin. Tereyağını eritip üzerinde oluşan köpükleri alın. Sıcak tereyağını hamurun her yerine gelecek şekilde gezdirin. Önceden ısıtılmış fırında, üzeri hafif kızarana kadar pişirin. Ardından fırının ısısını 160 dereceye düşürün ve arada kontrol ederek içinin pişmesini sağlayın. Fırından çıkardığınız baklavanın üzerine soğuk şerbeti gezdirin. Tepsinin üzerini kapatıp 1–2 saat dinlendirin. Servis edin.
Malzemeler
Hamuru İçin
4 yumurta sarısı
Yarım su bardağı yoğurt
Yarım su bardağı süt
Yarım su bardağı ayçiçeği yağı
Yarım çay kaşığı karbonat
Un
Üzeri İçin
350 g tereyağı
Hamuru Açmak İçin
250 g buğday nişastası
İç Harcı İçin
250 g ufalanmış Antep fıstığı
Şerbeti İçin
1 kg toz şeker
6 su bardağı su
1 tatlı kaşığı limon suyu
Hazırlanışı
Derin bir yoğurma kabına yumurta sarılarını alıp hafifçe çırpın. Yoğurt, süt, ayçiçeği yağı ve karbonatı ekleyip iyice karıştırın. Unu azar azar ilave ederek yumuşak ve pürüzsüz bir hamur elde edene kadar yoğurun. Hamuru 6 bezeye bölün. Her bezeden ceviz büyüklüğünde 10 beze hazırlayıp yuvarlayın ve üzerini nemli bir bezle kapatın. Her bir bezeyi nişasta ile tabak büyüklüğünde açın. Hepsini üst üste dizip tepsi büyüklüğünde açın ve su bardağı ağzı ile daireler kesin. Ortalarına 1 tatlı kaşığı iri çekilmiş Antep fıstığı ekleyin. Yarım daire şeklinde katlayıp kenarlarına hafifçe bastırın. Hamurlar bitene kadar işlemi tekrarlayın. Tereyağını köpürene kadar kaynatın ve kaşık yardımıyla tatlıların üzerine gezdirin. Önceden ısıtılmış 190 derece fırında, kızarana kadar pişirin. Şerbet için şeker ve suyu 10 dakika kaynatın. Limon suyunu ekleyip şerbeti ılınmaya bırakın. Fırından çıkardığınız tatlılar ılındıktan sonra, yine ılık olan şerbeti üzerine gezdirin. Tatlılar şerbeti çekene kadar tepsinin üzerini kapatarak dinlendirin. Servis edin.
Malzemeler
Yarım su bardağı yoğurt
Yarım su bardağı ayçiçeği yağı
100 g tereyağı
1 su bardağı irmik
2 paket kabartma tozu
1 paket vanilya
300 g un
Şerbeti İçin
3.5 su bardağı toz şeker
3 su bardağı su
3 damla limon suyu
Hazırlanışı
Şerbet için su, şeker ve limon suyunu tencereye alıp 10 dakika kaynatın. Ocaktan alıp ılık kalacak şekilde bekletin. Yoğurt, ayçiçeği yağı, tereyağı, irmik, kabartma tozu, vanilya ve unu yoğurma kabına alıp yoğurun. Hamurdan cevizden biraz daha büyük bezeler koparıp çay tabağı büyüklüğünde açın. Orta kısmında küçük bir yuvarlak kalacak şekilde, uçlara doğru dört kesik yapın. Kesikleri ortalarına kadar birbirinin üzerine gelecek şekilde katlayarak gül şekli verin. Alt kısmına hafifçe bastırarak düzleştirin. Yağlanmış fırın tepsisine dizin. Tüm hamuru bu şekilde hazırlayın. Önceden ısıtılmış 180 derece fırında, kızarana kadar pişirin. Fırından çıkarır çıkarmaz üzerlerine ılık şerbeti gezdirin. Şerbetini çekene kadar bekletip servis edin.
Malzemeler
Hamuru İçin
250 g tuzsuz lor peyniri
2 yumurta
1 su bardağı un
1 su bardağı irmik
1 çay kaşığı limon suyu
Yarım paket kabartma tozu
Şerbeti İçin
4 su bardağı toz şeker
5 su bardağı su
Üzeri İçin
Böğürtlen
Vanilyalı dondurma
Hazırlanışı
Hamur için gerekli malzemeleri yoğurma kabına alın. İyice karıştırarak çok yumuşak bir hamur yoğurun. Hamuru, yıldız uç takılmış krema torbasına doldurun ve yağlanmış fırın tepsisine aralıklı olarak ceviz büyüklüğünde sıkın. Önceden ısıtılmış 180 derece fırında, pembeleşene kadar pişirin. Fırından çıkarıp soğumaya bırakın. Şeker ve suyu tencereye alıp kaynatın. Şurup kıvamına geldiğinde, soğuyan hamurların üzerine gezdirin. 1–2 saat dinlendirin. Dondurma ve böğürtlenle birlikte servis edin.
Malzemeler
3 su bardağı un
1 yumurta
1 çay bardağı yoğurt
Yarım çay bardağı ayçiçeği yağı
Yarım çay bardağı su
1 çay kaşığı tuz
1 çay kaşığı kabartma tozu
Açmak İçin
Nişasta
Şerbeti İçin
2.5 su bardağı toz şeker
3.5 su bardağı su
Yarım limon suyu
İç Harcı İçin
1 su bardağı iri kıyılmış ceviz
2–3 yemek kaşığı toz şeker
1 çay kaşığı tarçın
Kızartmak İçin
Ayçiçeği yağı
Üzeri İçin
İri çekilmiş ceviz içi
Hazırlanışı
Hamur için gerekli tüm malzemeleri derin bir karıştırma kabına alıp pürüzsüz bir hamur elde edene kadar yoğurun. Üzerini temiz bir bezle örtüp 30 dakika dinlendirin. Şerbet için toz şeker ve suyu kaynatın. Limon suyunu ekleyip ocaktan alın. İç harcı için ceviz, toz şeker ve tarçını bir kâsede karıştırın. Dinlenen hamuru 6 eşit parçaya bölün ve nişasta serperek olabildiğince ince açın. Açtığınız hamuru ortadan ikiye kesin. Bir kenarını yaklaşık 10 cm içeri doğru katlayın. Katladığınız kısmın üzerine cevizli harçtan 5’er cm aralıklarla yerleştirin. Yufkanın diğer yarısını cevizli harcın üzerine gelecek şekilde katlayın. 5 cm aralıklarla parmaklarınızla bastırarak yapıştırın ve boğumlar oluşturun. Boğum yerlerinden bıçakla keserek parçaları ayırın. Hamur bitene kadar aynı işlemi tekrarlayın. Ayçiçeği yağını derin bir tavada ısıtın. Hazırladığınız hamurları kızartın. Kızaran hamurları bekletmeden soğuk şerbete alın. Birkaç dakika şerbeti çekmesini bekledikten sonra servis tabağına alın. Ilık servis edin.
Malzemeler
3.5 su bardağı un
1 çay bardağı irmik
1 çay bardağı Hindistan cevizi
100 g tereyağı
2 yemek kaşığı yoğurt
2 yemek kaşığı pudra şekeri
2 yumurta
1 paket kabartma tozu
1 paket vanilya
1 limonun rendelenmiş kabuğu
İç Harcı İçin
200 g ceviz
Şerbeti İçin
3.5 su bardağı toz şeker
3 su bardağı su
1 yemek kaşığı limon suyu
Hazırlanışı
Unu yoğurma kabına eleyin. İrmik, Hindistan cevizi, oda sıcaklığında yumuşamış tereyağı, yoğurt, pudra şekeri, yumurtalar, kabartma tozu, vanilya ve rendelenmiş limon kabuğunu ekleyip yoğurun. Hamuru iki parça yağlı kâğıt arasında yarım santim kalınlığında açın. Hamuru çay bardağı ağzı ile yuvarlak şekilde kesin. Yuvarlakların yarısının ortasını bir şişe kapağı ile keserek orta kısımlarını çıkarın. Halka şeklindeki hamurları, diğer hamurların üzerine yerleştirin. Ortadaki boşluklara yarım ceviz yerleştirin. Yağlanmış fırın tepsisine dizip önceden ısıtılmış 180 derece fırında, üzeri kızarana kadar pişirin. Şerbet için şeker ve suyu tencereye alıp 10 dakika kaynatın. Limon suyunu ekleyip karıştırın ve ocaktan alın. Şerbetin ılınmasını sağlayın. Fırından çıkan tatlıların üzerine, henüz sıcakken ılık şerbeti gezdirin. Tatlılar soğuyana kadar bekletin. Servis edin.
Malzemeler
12 hazır taş kadayıf
6 yumurta
Kızartmak İçin
Ayçiçeği yağı
Şerbeti İçin
3 su bardağı toz şeker
2 su bardağı su
Yarım limon suyu
Arası İçin
1 su bardağı iri kıyılmış ceviz
Üzeri İçin
İri çekilmiş ceviz
Dondurma
Frenk üzümü
Hazırlanışı
Taş kadayıfların kenarlarını bıçakla alın. Yumurtaları bir kâsede çırpın. Kadayıfları yumurtaya batırıp ayçiçeği yağında kızartın. Şerbet için toz şeker ve suyu kaynatın. Limon suyunu ekleyip soğumaya bırakın. Sıcak kadayıfları soğuk şerbetin içine atıp bekletin. Şerbetini iyice çekince süzüp servis tabağına alın. Üzerine iri kıyılmış ceviz serpin ve bir başka kadayıfla üzerini kapatın. İri çekilmiş ceviz, Frenk üzümü ve dondurmayla ılık servis edin.