Anadolu mutfağının en iştah kabartan ve prestijli et yemeklerinin başında gelen Tokat kebabı, doğru hazırlık metotları uygulandığında sunuma rafine bir ocakbaşı dokunuşu kazandırıyor. Bu özel yemek, fırın ısısıyla buluştuğunda her malzemenin kendi karakterini koruduğu özel bir mimari gerektiriyor. Etin ve sebzelerin şişlere dizilmesi ve özel pişirme yöntemiyle kullanılan her malzemenin kurumasını bütünüyle engelliyor. Pişirme periyodunda fırın ısısında kabukları hafifçe çıtırlaşan sebzeler ile lokum kıvamını alan etler, lavaş üzerine aktarıldığında damakta rafine bir şölen hissettiriyor.
Hakiki bir Tokat kebabı yapmanın ilk ve en önemli püf noktası, kullanılacak etin ırkında ve kalitesinde saklıdır. Orijinal tarifte kesinlikle doğal ortamlarda veya yaylalarda yetiştirilen Karayaka koyunlarının 6-9 aylık erkek kuzularından elde edilen etler ve kuyruk yağları kullanılmalıdır. Karayaka ırkının ince ve uzun kuyruklu yapısı, etin daha yumuşak ve lezzetli olmasını sağlarken, kebap yapımında özellikle kuzunun arka but ve kaburga kısımları tercih edilir. Şişlerin en üst kısmına ceviz büyüklüğünde takılan kaliteli kuyruk yağı, pişme esnasında eriyerek alt katmandaki sebzelere süzülür ve yemeğe su eklemeye gerek kalmadan o meşhur ipeksi dokuyu kazandırır.
Tokat kebabının başarısı, yemeğe adını veren tescilli ve karakteristik yöresel sebzelerin doğru şekilde seçilip hazırlanmasıyla doğrudan ilişkilidir. Kebapta mutlaka ince meyve etine ve kendine özgü yoğun aromaya sahip, orta uzunlukta hakiki Tokat biberi kullanılmalıdır. Patlıcanlar ise meyve eti sertleşmemiş ve kesinlikle acılaşmamış çekirdeksiz yapıda olmalıdır. Uzunlamasına kesilen patlıcanların iç yüzeyleri öğütülmüş kaya tuzuna bastırılıp birbirine sürülerek ön işleme tabi tutulur; bu sayede acılığı tamamen alınarak fırında kusursuz pişmeye hazır hale getirilir.
Tokat kebabını diğer tüm kebaplardan ayıran en belirgin kurallardan biri, malzemelerin şiş üzerindeki milimetrik dizilim sırasıdır. Şişin en tepesine takılan kuyruk yağının hemen altına patates dilimi, ardından patlıcan dilimi, tekrar patates ve kuzu eti dizilir; bu döngü şiş boyunca 4-5 kez tekrarlanır. Patatesler et ile patlıcan arasında bir köprü görevi görerek yağın dengeli dağılmasını sağlar. Tarla domatesleri, iri taneli sarımsaklar ve Tokat biberleri ise etlerin suyundan etkilenmemeleri için birbirine karıştırılmadan ayrı ayrı şişlere bütün halinde takılır.
Hazırlanan şişler, ateş tuğlası ve ısı kaybını önleyen kil ile örülmüş özel Tokat kebabı ocağının merkezindeki metal mile dik olarak asılır. Odun ateşiyle ocağın ön kısmında 10-12 dakika pembeleştirilen şişler, ardından arka köz kısmına sürülerek toplam 20-25 dakikada patateslerin nar gibi kızarmasıyla ocaktan alınır. Servis için büyük boyutlu ince pideler tepsinin tabanına serilir; önce ortaya domatesler çekilerek kabuklarından ayrılır ve bıçakla kıyılır. Domateslerin etrafına şişteki dizilim sırası bozulmadan etler ve sebzeler dizilir, biber ve bütün sarımsaklar yerleştirilir ve son dokunuş olarak ocağın altındaki yağdanlıkta biriken erimiş sıcak kuyruk yağı tüm tepsinin üzerine gezdirilerek muazzam bir sunumla servis edilir.
Şunlara da göz atın: