Dünyanın dört bir yanında yetiştirilen sarımsaklar, sadece bir mutfak malzemesi olmanın ötesine geçerek bulundukları coğrafyanın iklimini, toprağını ve kültürel mirasını da yansıtan özel ürünler arasında yer alıyor. Lezzet haritalarıyla bilinen Taste Atlas’ın güncel listesi, farklı ülkelerden öne çıkan sarımsak çeşitlerini bir araya getirirken; aromadan dayanıklılığa, besin değerinden kullanım alanlarına kadar pek çok farklı özelliği gözler önüne seriyor. Bu seçkide Türkiye’nin de Taşköprü ve Araban sarımsağıyla yer alması, yerli üretimin uluslararası ölçekte ne kadar güçlü bir konumda olduğunu ortaya koyuyor.
Çin’in Jinxiang bölgesinde yetiştirilen bu beyaz sarımsak, verimli alüvyonlu toprak ve uygun iklim koşulları sayesinde oldukça kaliteli bir üründür. 1980’lerden bu yana “Çin’in sarımsak başkenti” olarak anılan bu bölge, son 20 yılda dünya sarımsak ihracatının %70’ini karşılamıştır. Dışı parlak beyaz kabuklu ve hafif basık formdadır. İç kısmında genellikle 8–11 diş bulunur. Aroması hafif keskin, tadı ise dengeli şekilde acıdır. Bazı türlerinde selenyum oranı oldukça yüksektir. Yemeklerde baharat olarak, soslarda ya da zeytinyağı ve ekmekle birlikte kullanılabilir.
İspanya’nın Castilla-La Mancha bölgesinde yetiştirilen mor sarımsak türüdür. İçeriğinde yüksek miktarda organosülfür bileşikleri ve allicin bulunur. Bu bileşenler hem güçlü aromayı sağlar hem de antibakteriyel özellikler sunar. Oldukça keskin, yoğun aromalı ve baharatlı bir tada sahiptir. Genellikle 8–10 dişlidir ve diğer sarımsaklara göre daha belirgin kokuludur.
Kastamonu’nun Taşköprü ilçesinde yetiştirilen bu sarımsak, Türkiye’nin en ünlü sarımsak çeşitlerinden biridir. Tüm üretim süreci aynı bölgede gerçekleşir. Geç hasat edilen bir türdür ve uzun yetişme süresine sahiptir. 15–60 gram ağırlığında olabilir. Yüksek selenyum içeriği nedeniyle hafif acımsı bir tadı ve güçlü bir aroması vardır. Uygun koşullarda 10 aya kadar saklanabilir.
İtalya’nın Resia bölgesine özgü geleneksel bir sarımsaktır. Küçük başlı olup 6–8 diş içerir ve dişler pembe-kırmızımsı kabukla kaplıdır. Ortasında diş bulunmaması dikkat çekici bir özelliktir. Aroması yoğun ama keskin olmayan, hafif tatlı bir karakterdedir. Özellikle şarküteri ürünlerinde tercih edilir.
Gaziantep’in Araban ilçesinde yetiştirilen bu sarımsak, iri baş yapısıyla öne çıkar. Ortalama bir başta 10–15 diş bulunur. Kabukları beyaz, iç kısmı krem rengindedir. Yoğun aroması ve güçlü tadı, bölgenin iklim ve toprak özelliklerinden kaynaklanır. Avrupa Birliği tarafından coğrafi işaretle korunmaktadır.
Fransa’nın Gers ve Tarn-et-Garonne bölgelerinde yetiştirilen bu beyaz sarımsak, 13. yüzyıldan beri üretimi yapılan köklü bir çeşittir. Oldukça aromatik ve yoğun lezzetlidir. Dişleri eşit büyüklükte ve krem tonludur. Geleneksel olarak örgü şeklinde saklanır. Antioksidan özellikleri sayesinde çiğ olarak da tüketilir.
İtalya’nın Po Ovası’nda yetiştirilen bu sarımsak, yumuşak aroması ve rafine tadıyla bilinir.
Tatlıya yakın bir lezzeti vardır ve keskinliği düşüktür. Taze, yarı kuru ve kuru olarak satışa sunulur. İtalyan mutfağında özellikle şarküteri ve soslarda sıkça kullanılır.
Sırbistan’ın Vrbica bölgesine özgü bu sarımsak, küçük ama yoğun yapılı başlara sahiptir. Tadı oldukça keskin ve acıdır. Uçucu yağ oranı yüksek olduğu için aroması güçlüdür. Uygun koşullarda 7–9 ay boyunca tazeliğini koruyabilir.
İtalya’nın Polesine bölgesinde yetiştirilen bu sarımsak, “beyaz altın” olarak anılır. Roma dönemine kadar uzanan bir geçmişe sahiptir. Diğer sarımsaklara göre daha az keskin, hafif meyvemsi bir aromaya sahiptir. Tadı dengeli ve ferahlatıcıdır.
Fransa’nın Drôme bölgesinde yetiştirilen bu sarımsak, iri yapılı ve beyaz renklidir. Tatlıya yakın, hafif ve kısa süreli bir aromaya sahiptir. Taze, yarı kuru ve kuru olarak satılır. Ekmek üzerine sürülerek zeytinyağı ile tüketilmesi oldukça popülerdir.
Ail Fumé d'Arleux (Fransa) – 3.5
Alho da Graciosa (İspanya) – 3.5
Aglione di Valdichiana (İtalya) – 3.4
Aglio di Vessalico (İtalya) – 3.4
Ljubitovački šarac (Hırvatistan) – 3.3
Ail violet de Cadours (Fransa) – 3.3
Ail Rose de Lautrec (Fransa) – 3.2
Şunlara da göz atın:
Taste Atlas Açıkladı: Dünyanın En İyi Kurutulmuş Etleri Listesinde Türkiye de Var
Taste Atlas’a Göre Dünyanın En İyi 50 Tavuk Yemeği Açıklandı
Türkiye İlk Sırada: Taste Atlas En İyi 32 Pirinç Tatlısını Duyurdu!
Taste Atlas Türkiye ve Yunanistan’ın Ortak Lezzetlerini Açıkladı