Kış ayları, soğuk hava ve kısa günlerin etkisiyle vücudun bağışıklık sistemini zorlayabileceği dönemlerdir. Bu dönemde sık görülen grip, soğuk algınlığı ve enfeksiyonlara karşı direnç kazanmak, doğru beslenme alışkanlıklarıyla mümkündür. Kış aylarında bağışıklığı güçlendiren besinler, yalnızca hastalıklardan korunmak için değil, aynı zamanda enerji seviyelerini yüksek tutmak, yorgunlukla mücadele etmek ve genel sağlığı desteklemek açısından da büyük önem taşır. İşte kış aylarında bağışıklığı güçlendiren besinler ve diyet önerileri…
Kış aylarında bağışıklığı desteklemenin en etkili yollarından biri C vitamini açısından zengin besinleri düzenli olarak tüketmektir. Portakal, mandalina, limon ve kivi gibi meyveler, vücudun enfeksiyonlarla savaşmasına yardımcı olan antioksidanları içerir. C vitamini, beyaz kan hücrelerinin üretimini destekleyerek virüs ve bakterilere karşı vücudun savunmasını artırır. Özellikle sabah kahvaltılarında taze sıkılmış portakal suyu veya öğün aralarında kivi tüketmek, kış gribi riskini azaltmada etkilidir. Ayrıca C vitamini, demirin vücut tarafından daha iyi emilmesini sağlayarak enerji seviyelerini yükseltir ve yorgunluk hissini azaltır.
Bağışıklık sistemi sadece vitaminlerle değil, sağlıklı yağlarla da güçlü olur. Somon, sardalya gibi yağlı balıklar omega-3 yağ asitleri açısından zengindir ve iltihaplanmayı azaltıcı etkiye sahiptir. Omega-3 yağ asitleri, özellikle kışın bağışıklık sistemini güçlendiren ve kronik inflamasyonu düşüren etkileri ile öne çıkar. Ayrıca ceviz ve keten tohumu gibi bitkisel kaynaklar, hem omega-3 sağlar hem de antioksidan içerikleri sayesinde hücresel düzeyde bağışıklığı destekler. Diyetinizde haftada en az 2 porsiyon yağlı balık ve her gün bir avuç ceviz veya keten tohumu bulundurmak, kış hastalıklarına karşı direnci artırır.
Bağışıklık sisteminin yaklaşık %70’i bağırsaklarda bulunur; bu nedenle bağırsak sağlığını destekleyen probiyotikler kış aylarında çok önemlidir. Yoğurt, kefir ve ev yapımı turşular, sindirim sistemindeki faydalı bakterileri artırarak vücudun enfeksiyonlarla daha etkili mücadele etmesine yardımcı olur. Düzenli probiyotik tüketimi, soğuk algınlığı ve grip gibi kış hastalıklarının süresini kısaltabilir ve bağışıklık sisteminin dengede kalmasını sağlar. Önerilen miktar, günlük bir kase yoğurt veya 200 ml kefir şeklindedir; turşuları ise yemeklerin yanında küçük porsiyonlarla tüketmek en iyisidir.
Kış aylarında bağışıklığı güçlendiren bir diğer önemli besin grubu beta-karoten ve A vitamini açısından zengin sebzelerdir. Havuç, balkabağı, tatlı patates gibi turuncu ve sarı renkli sebzeler, vücudun enfeksiyonlara karşı direncini artıran hücreleri destekler. Beta-karoten, vücutta A vitaminine dönüşerek özellikle solunum yolu hücrelerinin sağlıklı kalmasını sağlar ve virüslere karşı doğal bir bariyer oluşturur. Bu sebzeleri çorba, fırın veya buharda pişirerek günlük öğünlerinize eklemek, kışın bağışıklık sistemini kuvvetlendiren basit ama etkili bir yöntemdir.
Bağışıklığı destekleyen minerallerin başında çinko ve demir gelir. Çinko, enfeksiyonlara karşı beyaz kan hücrelerinin fonksiyonlarını artırırken, demir vücudun enerji üretimi ve oksijen taşınımını destekler. Kırmızı et, tavuk, mercimek, nohut ve kabuklu yemişler (badem, fındık) hem çinko hem de demir içerir. Bu besinler, özellikle kış aylarında vücudun bağışıklık sistemini güçlü tutarak hastalıklara karşı direnç kazandırır. Haftada birkaç öğün baklagil ve et tüketimi, kış aylarında bağışıklığı korumak için ideal bir stratejidir.
Yazar: Uzman Diyetisyen Perihan Kılıç