Yemek yapımında lezzet tabanı oluşturmanın en garantili ve profesyonel yolu soğanı doğru ısıda terletmektir. Birçok kişi soğanı yüksek ateşte hızla kavurarak karamelize etme hatasına düşse de, terletme tekniğinde amaç soğanın rengini değiştirmeden yumuşatmaktır. İnce ve eşit dilimlenen soğanlar, ılık tava ve az miktarda yağ ile buluştuğunda içindeki doğal suları dışarı salmaya başlar. Kısık ateşte ağır ağır gerçekleşen bu süreçte soğanın keskin kokusu uçarken geriye tatlı ve ipeksi bir aroma kalır. Tavanın veya tencerenin kapağının kapalı kalması, oluşan buharın soğan liflerini yumuşatmasına yardımcı olur.
Soğanı başarıyla terletmenin ilk ve en önemli adımı, doğrama aşamasında eşit boyutlar yakalamaktır. Farklı büyüklükte doğranan soğan parçaları tavada aynı sürede yumuşamayacağı için küçük parçalar yanarken büyük parçalar sert kalabilir. Yemek türüne göre yemeklik veya piyazlık doğranan soğanların ince ve homojen olması ısının her noktaya eşit yayılmasını sağlar. Keskin bir bıçak kullanarak soğanı ezmeden düzgünce dilimlemek, pişme esnasında suyun dengeli çıkmasına yardımcı olur. Düzgün doğranmış soğanlar, terletme sürecinde tavanın her köşesinde aynı kıvamda yumuşar.
Terletme tekniğinin temel felsefesi yüksek sıcaklıktan kaçınmak ve kısık ateş kullanarak ısıl kontrol sağlamaktır. Tava kızdırılmadan önce içerisine az miktarda zeytinyağı veya tereyağı eklenir ve doğranmış soğanlar tavaya alınır. Yüksek ateş soğanın dış yüzeyini anında yakıp esmerleştireceği için ocak mutlaka en düşük seviyede tutulmalıdır. Soğanların yağ ile hafifçe kaplanması sağlanır ancak tava içinde cızırtı seslerinin yükselmesine izin verilmez. Düşük ısı sayesinde soğan yanmadan, kendi doğal nemini yavaşça dışarı salmaya başlar.
Soğanların kurumadan ve rengi sararmadan yumuşamasını sağlayan asıl mutfak hilesi, pişirme kabının kapağını kapalı tutmaktır. Kapağı kapatılan tavada sıkışan nem ve su buharı, soğan liflerinin yumuşamasını hızlandıran doğal bir ortam yaratır. Bu aşamada soğanlar kızarmaz, kendi bıraktıkları su buharı sayesinde adeta kendi öz suyunda yumuşayarak saydamlaşır. Arada bir kapak açılarak ahşap bir spatula yardımıyla soğanlar nazikçe karıştırılır ve nem dağılımı kontrol edilir. Buhar desteği sayesinde soğanlar acılığını yitirir ve yemeğe yumuşak bir tatlılık katar.
Doğru terletme sürecinin sonunda soğanlar ilk baştaki mat ve sert görünümünü kaybederek cam gibi saydam bir yapıya bürünür. Soğanın rengi kahverengiye dönmeden, tamamen yumuşak ve elastik bir kıvama gelmiş olması işlemin başarıyla tamamlandığını gösterir. Parmağınızla veya spatulayla bastırdığınızda direnç göstermeyen bu soğanlar, yemeğin içinde eriyip kaybolacak ideal dokuya ulaşmıştır. Bu aşamada pişen soğanların üzerine diğer yemek malzemeleri veya salça eklenerek lezzet tabanı tamamlanır. Terletilmiş soğanla başlayan tarifler, sofralarda unutulmaz bir aroma ve kıvam farkı yaratır.
Şunlara da göz atın:
Soğan Doğrarken Göz Yaşarmasını Önleyen Tüyo
Çelik Tavaların Yapışmaması İçin Bu Soğan Yöntemini Kullanın